O dokładności przyrządu pomiarowego raz jeszcze. Precyzja a dokładność – runda 2.

Moi drodzy,

Kilkoro z Was zwróciło mi uwagę, że we wpisie https://metrologia-blog.pl/dokladnosc-przyrzadu-pomiarowego-czym-jest-i-jak-ja-wyrazic/ użyłem niepoprawnych określeń związanych z opisem dwóch podstawowych parametrów opisujących dokładność przyrządu pomiarowego.

Przede wszystkim cieszę się, że poziom Waszej świadomości jest na tyle wysoki, że wyłapaliście „błąd”. Dlaczego w cudzysłowie? Ponieważ zamiast sprostowania, będę się bronił!

Tekst przygotowywany był na podstawie przewodnika NPL (National Physics Laboratory) Fundamental Good Practice in Dimensional Metrology wydanego w roku 2005. Użyto tam 2 terminów na określenie „jakości” przyrządu i pomiaru:

  • The accuracy of an instrument indicates how well it agrees with the (conventional) true value. (Dokładność przyrządu – wskazuje jak bardzo jego wskazania odpowiadają wartości prawdziwej)
  • The precision of an instrument refers to the dispersion of measurements. (Precyzja przyrządu – odnosi się do rozrzutu pomiarów)

Taka terminologia była dla mnie naturalna i takiej też użyłem we wpisie. Wydany w 2010 roku PKN-ISO/IEC Guide 99:2010 – wersja polska, Międzynarodowy słownik metrologii — Pojęcia podstawowe i ogólne oraz terminy z nimi związane (VIM), będący podstawowym źródłem definicji metrologicznych terminy te potwierdza:

  • Dokładność pomiaru: zbieżność zachodząca pomiędzy wartością wielkości zmierzoną, a wartością wielkości prawdziwą menzurandu
  • Precyzja pomiaru: zbieżność zachodząca pomiędzy wskazaniami lub wartościami wielkości zmierzonymi otrzymanymi przy powtarzaniu pomiarów na tym samym lub podobnych obiektach w określonych warunkach

Ponieważ słownik PKN należy traktować jako dokument nadrzędny, zmuszony jestem zarzuty odeprzeć. Jeśli mam dodać coś od siebie – sam nie jestem zwolennikiem wykorzystywania synonimów do określania różnych pojęć, a według SJP dokładność i precyzja synonimami są. Osobiście nie jestem fanem samego słownika PKN i zawartych w nim definicji, ale nie do mnie należy ich ustalanie – to po pierwsze. Po drugie – upłynęło już tyle lat od jego wydania, że nie możemy już traktować go jako nowości. To co powinniśmy zrobić, to po prostu go zaakceptować i propagować.

BONUS

Ponieważ jednak musiałem odświeżyć, rozgrzebać i zweryfikować temat, jako bonus zrobiłem dla Was nową wersję prezentacji graficznej 4 przypadków, jakie spotykamy w codziennej praktyce metrologicznej:

DOKLADNOSC PRZYRZADU POMIAROWEGO
1 – Niedokładny i nieprecyzyjny, 2 – Dokładny ale nieprecyzyjny, 3 – Precyzyjny, ale niedokładny, 4 – Precyzyjny i dokładny


Measurement Good Practice Guide No. 80

Dodaj komentarz